Rośliny przybrzeżne - ogólna charakterystyka strefy.

Prawie  wszystkie rośliny strefy płytkiej lubią cieplejsze stanowiska i zmieniający się poziom wody. Oznacza to, że w lecie w ciągu 3 - 4 tygodni znoszą suchsze warunki, a nawet mogą ich potrzebować do kwitnienia.
Te dekoracyjne rośliny, z reguły będące bylinami, hoduje się z zasady w płytkiej wodzie, w pobliżu krawędzi stawu, ale można je również posadzić w innych okolicach z płytka wodą np.: wokół wysp, w wolno płynących strumieniach, a niekiedy w wilgotnej ziemi na brzegu. Woda w strefie może latem częściowo wyschnąć, co powoduje naturalne ograniczenie wzrostu roślin. Toteż w miarę możliwości wstrzymajmy się od ingerencji w tym czasie i nie uzupełniajmy wody w sadzawce.
Niektóre rośliny przybrzeżne wytrzymują duże różnice głębokości wody, inne nie przeżyją, jeśli zasadzi się je zbyt głęboko. Część z nich, wymaga zimą, odpowiedniej warstwy wody dla ochrony korzeni przed mrozem

Wybór, kompozycja  i plan nasadzeń roślin.

Wybór
Przy zakupie roślin kierujemy się zdrowym wyglądem sadzonki, powinna wykazywać oznaki świeżego wzrostu. Pojedyncze rośliny wodne są dostępne u wyspecjalizowanych hodowców, jak też i w dużych sklepach ogrodniczych, gdzie są oferowane w pojemnikach i choć droższe od roślin luzem, z reguły są większe i lepiej się przyjmują.
Kompozycja
Odpowiednie dobranie roślin stanowi bardzo istotny element urządzenia ogrodu wodnego. Duże zgrupowania roślin zwykle wyglądają znacznie efektowniej niż jednolity pierścień otaczający sadzawkę. Przy dobieraniu roślin należy pamiętać o pokroju i wielkości dojrzałej rośliny, oraz o dopasowaniu różnego listowia i kolorów kwiatów. Wyższe rośliny przybrzeżne mogą stanowić tło dla roślin niżej rosnących, a różne rodzaje listowia można dopasowywać na zasadzie kontrastu, co daje bardzo ciekawe efekty. Przy ustawianiu pojemników w stawie pamiętajmy, że pokrój rośliny (np. stożkowaty czy kulisty) i jej wzrost (np. płożący), pozostają niezmienione zarówno w okresie kwitnienia jak i po przekwitnięciu.
Dlatego proponuję aby zrobić wcześniej, przed zakupem, plan obsadzenia stawu i jego okolicy. Kupując spontanicznie, bez planu, ulegamy często urokom estetycznym oferty. Im mniej zaawansowane w rozwoju są na wiosnę młode rośliny, tym większa jest pokusa nadmiernych zakupów. Stanąwszy z zakupionymi roślinami nad sadzawką, zaczynamy mieć wątpliwości, gdy na przykład brak etykiet, co się niestety bardzo często zdarza, z warunkami w jakich powinny być posadzone, powoduje to, że z zapałem sadzimy na chybił trafił z takim skutkiem, że wkrótce roślinność sprawia wrażenie chaosu lub braku naturalności. Dlatego właśnie tak ważny jest :
Plan nasadzeń.
Najpierw dobiera się rośliny z ekologicznego punktu widzenia. Wybiera się te gatunki które są niezbędne do wyczerpywania z sadzawki składników pokarmowych. Następnie sprawdza się czy warunki w ogrodzie zadowalają wymagania roślin co do środowiska. Dopiero teraz wybieramy rośliny z punktu widzenia dekoracyjności. Najpierw obmyśla się tzw. pierwszy plan który będzie decydował o całym efekcie. Obok niskich roślin mogą znaleźć się "samotniki" szczególnie efektowne, trzeba również pamiętać aby nic nie zasłaniało widoku na powierzchnię wody z miejsca, które będzie jak gdyby widownią w teatrze, gdzie sceną będzie sadzawka i całoroczny spektakl, jaki zafunduje nam Przyroda w ciągu całego roku.

Pamiętajmy że ilość roślin w stawie nie powinna być mniejsza niż 5 roślin na 1 m² powierzchni stawu, wliczając w to wszystkie rośliny rosnące w wodzie, te zanurzone i te rosnące w strefie płytkiej.

Rosliny które osiągną w przyszłości znaczne wysokości sadzi się na bokach i w tyle "sceny" sadzawki.

Należy dobrze rozważyć liczbę roślin i ich rozrastanie się, aby żaden gatunek nie zabrał innemu "przestrzeni życiowej" lub światła.

Należy również liczyć się z tym, ze w ciągu trzech lat liczba roślin gatunków wodnych i bagiennych wzrośnie średnio dziesięciokrotnie, dlatego trzeba brać pod uwagę powierzchnię jaką dysponujemy.

Ze względów estetycznych uwzględnia się przy planowaniu barwy kwiatów jak i porę kwitnienia. Umiejętne zestawione różne barwy i kształty liści staną się fascynującym elementem całego spektaklu jaki tworzy ogród wodny. 

Obsadzając sadzawkę po raz pierwszy, trzeba zawsze mieć przed oczyma pożądany wygląd sadzawki, jaki osiągnie ona po latach. Dlatego ważne jest już na początku takie zaprojektowanie brzegów sadzawki aby wymarzone przez nas rośliny miały swoje miejsca na zaprojektowanych  wcześniej półkach. Każdy gatunek ma swoje wymagania co do głębokości na jakiej je posadzimy. W związku z tym, trzeba uwzględnić przy projektowaniu, odpowiednią wysokość i szerokość kosza, aby zaprojektować półkę na odpowiedniej głębokości pod lustrem wody oraz aby szerokość półki, była taka, aby kosz z posadzoną w nim, dorosłą rośliną, był na niej stabilny. Dla roślin o szerokim i wysokim pokroju, jak np. z rodzajów: Kosaciec (Iris),  Tatarak (Acorus), Pałki (Typha) czy Jeżogłówki (Sparganium), powinno się używać duże kosze, o szerokiej podstawie i stosunkowo niskich, aby ewentualne powiewy wiatru nie przewracały roślin wraz z koszami. Pamiętajmy że sadzimy jedną małą roślinę, lecz po kilku latach wypuści ona nowe kłącza z których przybędzie nam kilkanaście nowych roślin i to dopiero właśnie one stworzą  główne postaci naszego spektaklu. Pamiętajmy również o tym aby sadząc rośliny brać pod uwagę "przestrzeń życiową" jaką będą potrzebowały do prawidłowego rozwoju. Lecz o tym w dalszej części Atlasu, gdzie opisuję poszczególne gatunki roślin. 

Trzeba również uwzględnić nakład pracy na pielęgnację roślin. Ile czasu możecie na to poświęcić? Jakie wymagania ma pod tym względem każdy gatunek? Pamiętajcie przy tym że im większa jest liczba różnych rodzajów i gatunków roślin, tym większy jest nakład prac pielęgnacyjnych.

Sadźcie podobne rośliny (np. Rodgersja czy Lythrum salicaria) w różnych miejscach ogrodu wodnego i w różnej liczbie. Rośliny te tworzą jakby rusztowanie, wokół którego grupuje się inne rośliny